درود

1- آواز دشتی(؟) بر غزل هوشنگ ابتهاج، محمدرضا شجریان، راز دل
(نه لب گشایدم از گل نه دل کشد به نبید ...)

2- آواز ... بر غزل حافظ، محمدرضا شجریان، کنسرت پاریس1989
(چو دست بر سر زلفش زنم به تاب رود ...)

3- آواز ابوعطا بر غزل حافظ، محمدرضا شجریان، عشق داند
( در نظربازی ما بی‌خبران حیرانند ...)

4- آواز راست‌پنجگاه بر غزل حافظ، محمدرضا شجریان، چشمه نوش
( روشن از پرتو رویت نظری نیست که نیست ...)

5- آواز دشتی بر غزل حافظ، محمدرضا شجریان، گنبد مینا
( دیدی ای دل که غم عشق دگر بار چه کرد ...)

انتخاب ترین ها همیشه مشکل است. ولی در عرصه ی آواز، بی گمان این دایره به آقای شجریان محدود می شود. ولی کار سخت تر، انتخاب 3 آواز از بین شاهکارهای اوست!


آواز نوا (ما گدایان خیل سطانیم...)، غزل سعدی، همنواز: محمد موسوی، آلبوم نوا مرکب خوانی

آواز بیات ترک (مرا چشمی است خون افشان...)، غزل حاظ، آلبوم دلشدگان

آواز راست پنجگاه (روشن از پرتو رویت...)، غزل حافظ، همنواز: محمدرضا لطفی، آلبوم چشمه نوش

آواز اصفهان (همای اوج سعادت...)، غزل حافظ، همنوار: جواد معروفی، آلبوم جان عشاق

آواز ابوعطا (در نظر بازی ما...)، غزل حافظ، همنواز: محمدرضا لطفی، آلبوم عشق داند

آواز دشتی (دیدی ای دل...)، غزل حافظ، همنواز: پرویز مشکاتیان، آلبوم گنبد مینا

آواز (بیا که رونق این کارخانه...)، غزل حافظ؛ آلبوم فریاد

پ.ن: هرکاری کردم، نتوانستم تنها به سه آواز محدودش کنم!

این هم لیست ۱۰ تصنیف برتر

۱- (بدون شک) مرغ سحر، ساخته مرتضی نی‌داوود، شعری از محمد تقی بهار، از آنجایی که اجراهای مختلفی از این اثر وجود دارد انتخاب بهترین مرغ سحر هم خود بحثی جداست. من مرغ سحر را با تار و تمبک و یا این دو ساز به اضافه‌ی نی یا کمانچه می‌پسندم. اجرای قدیمی شجریان. (همان که مدتها پیش امیر گرامی بارگزاری کردند) و اجرای آخر در کنسرت همنوا با بم، اجرای شجریان در کاست سروچمان و اجرای قمر را بهترین‌ها می‌دانم. اجرای هنگامه اخوان با تار لطفی هم زیباست

۲- تصنیف «شد خزان» با صدا و آهنگسازی بدیع‌زاده بر روی شعری از رهی معیری

۳- تصنیف «بیداد زمان» ساخته پرویز یاحقی بر روی شعری از بیژن ترقی با صدای بانو مرضیه

۴- تصنیف «آتش دل» یا «آتشی در سینه دارم جاودانی» ساخته مرتضی نی‌داوود، شعر از حسین پژمان بختیاری، باصدای قمر‌الملوک وزیری و همچنین اجرای همایون شجریان.

۵- تصنیف «بهار دلنشین» یا «بهار آرزو»، ساخته روح‌الله خالقی بر روی شعری از بیژن ترقی، با صدای بنان

۶- تصنیف «سرگشته» با آهنگی از همایون خرم بر روی شعری از هوشنگ ابتهاج با صدای قوامی

۷- تصنیف «آشفته حالی» با آهنگی از علی تجویدی بر روی شعری از رحیم معینی کرمانشاهی با صدای بانو دلکش

۹- تصنیف «ز من نگارم» با آهنگی از درویش‌خوان بر روی شعری از ملک‌‌الشعرای بهار - اجرای شجریان

۱۰- تصنیف « دلشدگان» با آهنگی از حسین علیزاده بر روی شعری فریدون مشیری و علی حاتمی با صدای شجریان



ـــــــــــــــ
شرمنده‌ی خودم شدم که آن همه تصنیف زیبا را کنار گذاشتم.

من هم با اجازه 10 ترانه ی مورد علاقه ام را بنویسم. البته باید بگویم که اینها در اولین مرور فایل های بایگانی ام به ذهنم رسیده است. هیچ قول نمی دهم که یک ساعت دیگر، دوباره همین فهرست را بنویسم! راستی در نوشتن نام ترانه ها، ترتیب خاصی را رعایت نکرده ام. باور کنید نمی شود فهرستی از ترین ها، آن هم به طور قطعی تهیه کرد. در من ببخشید از اینکه تعدادشان از 10 تا بیشتر شد، به گفته ی جناب ناکس: «شرمنده‌ی خودم شدم که آن همه تصنیف زیبا را کنار گذاشتم. »

قارئه الفنجان(فالگیر) خواننده عبدالحلیم حافظ(خواننده مصری)، آهنگساز: احمد الموجی، شعر: نزار قبانی

کلمات؛ خواننده:ماجده الرومی(خواننده لبنانی)؛ آهنگساز:احسان المنذر، شعر:نزار قبانی

بهار دلکش(بویژه اجرای آقای داریوش طلایی با علیرضا قربانی) ، آهنگساز: شیدا

ای ایران؛ خواننده: بنان؛ آهنگساز: روح الله خالقی؛ شعر: حسین گل گلاب

مرغ سحر(بویژه اجرای هم نوا با بم آقایان شجریان، علیزاده و کلهر)؛ آهنگساز: مرتضی نی داوود؛ شعر:ملک الشعرای بهار

سالی گلین، اجرای گروه هم آوایان همراه ژیوان گاسپاریان، ترانه ی ترکی، تنظیم حسین علیزاده

تصنیف شیدایی؛ خواننده:محمدرضا شجریان ؛ آهنگساز: پرویز مشکاتیان؛ شعر:حافظ

قطعه ضربی نغمه ی اصفهان(تصنیف سرخوشان)؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: محمدرضا لطفی؛ شعر: حافظ

قطعه ی گلچهره؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: حسین علیزاده؛ شعر:علی حاتمی

تصنیف بوسه های باران؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: حسین علیزاده؛ شعر:محمدرضا شفیعی کدکنی

تصنیف سمن بویان؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: کیهان کلهر؛ شعر:حافظ

تصنیف فریاد؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: محمدرضا شجریان؛ شعر:مهدی اخوان ثالث

تصنیف پییمانه ی عشق؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: حسین علیزاده؛ شعر: فریدون مشیری

تصنیف دود عود؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: پرویژ مشکاتیان؛ شعر:مولوی

تصنیف جان جهان؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: پرویژ مشکاتیان؛ شعر:مولوی

تصنیف مزرع سبز فلک؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: فرامرز پایور؛ شعر:حافظ

تصنیف در کوچه سار شب؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: محمدرضا لطفی؛ شعر:هوشنگ ابتهاج

۱۰ ترانه ایرانی

موسی! داری چه می‌کنی؟ به جای ۵ آواز، ۷ تا را نام بردی؛ گفتی ۱۰ ترانه‌ی مورد علاقه‌ات را می‌نویسی، ۱۷تا نوشتی! شرط ایرانی بودن قطعه‌ها را هم که رعایت نکردی! چه می‌کنی؟!

عجیبه فکر کنم دارم عذاب وجدان رو تجربه می‌کنم. این یکی دو روزه چندین ساز و آواز و تصنیف یادم آمده که می‌خواستم به نوعی در لیستم جا بدم. آخه کدوم یکی رو حذف کنم و «مرا عاشقی شیدا» رو جا بدم؟

---

(۱۲-آبان-۸۷ ۰۲:۵۲ عصر)Amir نوشته :  موسی! داری چه می‌کنی؟ به جای ۵ آواز، ۷ تا را نام بردی؛ گفتی ۱۰ ترانه‌ی مورد علاقه‌ات را می‌نویسی، ۱۷تا نوشتی! شرط ایرانی بودن قطعه‌ها را هم که رعایت نکردی! چه می‌کنی؟!

البته به جای ۳ آواز ۷ تا نام برد

(۱۲-آبان-۸۷ ۰۳:۰۵ عصر)Naakas نوشته :  البته به جای ۳ آواز ۷ تا نام برد

اما گذشته از شوخی، به دید ِ من، ۵ آواز و ۱۰ ترانه منطقی‌تر می‌نماید. تنها ۳ آواز ... اجحاف است!

درود،

برگزیدن پنج آواز، بسیار دشوار بود؛ اما انتخاب ده ترانه، آن هم از کل تاریخ موسیقی ایران، به راستی ناشدنی است.
برای آنکه هم کار خودم را کمی آسان‌تر و هم این تعداد را رعایت کرده باشم، همه‌ی تصنیف‌ها را از یک نفر می‌آورم:


۱. مرغ سحر
تصنیف ماهور، ساخته‌ی مرتضی نی‌داود، بر شعری از محمدتقی بهار ( مرغ سحر ناله سر کن ... )

۲. بهار دلکش
تصنیف ابوعطا، ساخته‌ی عارف قزوینی، بر شعری از خویش ( بهار دلکش رسید و دل به جا نباشد ... )

۳. دل مجنون
تصنیف افشاری، ساخته‌ی محمدرضا شجریان، بر مثنوی مولوی ( در دل و جان خانه کردی عاقبت ... )

۴. شیدایی
تصنیف دشتی، ساخته‌ی پرویز مشکاتیان، بر غزل حافظ ( در همه دیر مغان نیست چو من شیدایی ... )

۵. یاد ایام
تصنیف شور، ساخته‌ی محمدرضا شجریان، بر شعری از رهی معیری ( یاد ایامی که در گلشن فغانی داشتم ... )

۶. خم زلف
تصنیف شور، ساخته‌ی محمدرضا شجریان، بر شعری از فائز دشتستانی ( به قربون خم زلف سیاهت ... )

۷. افتخار آفاق
تصنیف سه‌گاه، ساخته‌ی عارف قزوینی، بر شعری از خویش ( افتخار همه آفاقی و محبوب منی ... )

۸. دل شیدا
تصنیف سه‌گاه، ساخته‌ی علی‌اکبر شیدا، بر دوبیتی باباطاهر ( تو دوری از برم، دل در برم نیست ... )

۹. نگار
تصنیف شور، ساخته‌ی علی‌اکبر شیدا، بر شعری از شوریده‌ی شیرازی ( هر چه کنی بکن، مکن / ترک من ای نگار من ... )

۱۰. غم عشق
تصنیف سه‌گاه، ساخته‌ی علی‌اکبر شیدا، بر شعری از خویش ( از غم عشق تو ای صنم ... )



با آواز « محمدرضا شجریان »

.

من هم به این نتیجه رسیدم که انتخاب ده ترانه ی بهترین عملیات غیر ممکن بود و هرچه فکر کردم آخرش تصمیم گرفتم تسلیم شوم و این کار را بی خیال شوم. ولی تنها برای اشاره ای کوچک به هنرمندان مورد علاقه ام از هر کدام ترانه ای انتخاب می کنم. لازم به ذکر است که ترانه ها و تصنیف های دیگر بسیاری وجود دارند که حداقل به اندازه ی همینها دوستشان دارم و البته هر روز به تعداد این ترانه ها افزوده می شود...

1- افسونگر - همایون شجریان
2- ناگهان پرده بر انداخته ای - محمدرضا شجریان
3- بردی از یادم - دلکش
4- سیمین بری - جمشید شیبانی
5- گنجشگک اشی مشی - فرهاد
6- گل یخ - کروش یغمایی
7- الهه ناز - بنان
8- قوزک پا - فریدون فروغی
9- گل گلدون - سیمین غانم
10- سنگ قبر آرزوها - آرتوش
و غیره!

(این و غیره آخر کمی از عذاب وجدانم کم کرد!)

ای ناکس ناکس
همه را به ولوله انداخته ای. تاخیر و تعلل مرا هم ببخشایید. اسیدی درگیرم. شاید تا ده روز آینده من هم خودم را به کاروان رساندم.


امیر خان
این لامصب:
ملکا ذکر تو گویم...
افتاده در مغزمو صد بار خواندمش. باز هم هی می آید. داریش؟ همین هم خودش لاریب فیه جزو برترین هاست

و اما....


خداحافظی با سنت:
چند روز اخیر را در یکی از کشورهای تقریبا پیشرفته آسیای بودم.
اینجا هم همانگونه که بهتر از من می دانید شرایط همانند کشور ماست. در چند برنامه و جشنواره که انواع موسیقی محلی و سنتی تا موسیقی های جدید در آن اجرا می شد را از نزدیک دنبال می نمودم.
بله
سنت و موسیقی سنتی (تعریف: موسیقی که در طول سالیان متمادی همراه طی مراحل تطور و تشکیل یک تمدن تکمیل شده و هم اکنون بعنوان نماد آن تمدن محسوب می شود) تقریبا در حال فراموشی است. نسل جدید هیچ (تاکید) ارتباطی با این موسیقی برقرار نمی کند.
وقتی این لحظه ها را می بینم یاد پسرعموهای واقعا دوست داشتنی ام – ترکان قشقایی- می افتم. از آن همه سنت و فرهنگ و آیین زندگی که عظمتی بود برای خود، تقریبا هیچ نمانده و تنها چند نماد و چادر برای شو و نمایش در مراسم و جشنواره ها. این موسیقی سنتی هم گویا در این مسیر افتاده است.
شاید دوستان به این سخن من خرده بگیرند اما خواهش من این است که به "موسیقی" صرف نگاه نکنید. سمت و سوی عالم را اگر بنگرید به وضوح در می یابید که جهان پنجاه سال آتی، فضایی نخواهد بود که در تصور ما نیز بگنجد. روابط عالم با سرعت فزاینده و سرسام آوری در حال تغییر است. نسل هایی که دارند می آیند اصلا ما را نمی فهمند. تنها اشتراکات ما کم کم محدود خواهد شد به عنوان کلی ما که انسان است. به هر حال این پست هم نه از بابت اعلام تاسف و نگرانی بلکه صرفا برای بیان وضعیت و روند سیر دنیا زده می شود. به هر حال هر زمانی مقتضیات خود را دارد و اسباب لذت و فرحمندی ویژه خود. جای تاسف هم واقعا ندارد از نگاه من. دنیا همین را می خواهد


باید کم کم از این موسیقی خداحافظی کرد و رفتنش را پذیرفت.

پ ن:
دوستان الان همه گرم ابداع ناکس بزرگ اند. من هم به خیلی دلیلها خواهش می کنم اگر دوستان می خواهند به این سخن من پاسخی بدهند لطف نموده و بگذارند بعد از اتمام انتخاب برترین ها. اگر نیازی بود خود نیز یادآوری می کنم.

---

(۱۰-آبان-۸۷ ۰۴:۱۵ عصر)Antoine Doinel نوشته :  درود

1- آواز دشتی(؟) بر غزل هوشنگ ابتهاج، محمدرضا شجریان، راز دل
(نه لب گشایدم از گل نه دل کشد به نبید ...)

......

درود
بزرگوار از این طرفها!
سر افراز فرمودید!

آقایان ببخشند، حواسم به شرط ایرانی بودن نبود. خوب چه بهتر، فهرست من پانزده تایی شد.
الان بایستی برای قانونی شدن فهرست، پنج ترانه را بزدایم؟! چشم.

مرغ سحر(بویژه اجرای هم نوا با بم آقایان شجریان، علیزاده و کلهر)؛ آهنگساز: مرتضی نی داوود؛ شعر:ملک الشعرای بهار

سالی گلین، اجرای گروه هم آوایان همراه ژیوان گاسپاریان، ترانه ی ترکی، تنظیم حسین علیزاده

تصنیف شیدایی؛ خواننده:محمدرضا شجریان ؛ آهنگساز: پرویز مشکاتیان؛ شعر:حافظ

قطعه ضربی نغمه ی اصفهان(تصنیف سرخوشان)؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: محمدرضا لطفی؛ شعر: حافظ

قطعه ی گلچهره؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: حسین علیزاده؛ شعر:علی حاتمی

تصنیف بوسه های باران؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: حسین علیزاده؛ شعر:محمدرضا شفیعی کدکنی

تصنیف سمن بویان؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: کیهان کلهر؛ شعر:حافظ

تصنیف فریاد؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: محمدرضا شجریان؛ شعر:مهدی اخوان ثالث

تصنیف جان جهان؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: پرویژ مشکاتیان؛ شعر:مولوی

تصنیف مزرع سبز فلک؛ خواننده: محمدرضا شجریان؛ آهنگساز: فرامرز پایور؛ شعر:حافظ

بفرمایید، این هم یک فهرست 10 تایی قانونمند! البته الان فهرست از نظر عددی اعتبار بیشتری رگفته است. ولی از نظر بیان اندیشه ی من، هیچ اعتبار ندارد!


پ.ن: پست بانو نگار را که دیدم، به یاد اجرای «آتشی در سینه دارم جاودانی» همایون شجریان افتادم. ای کاش می شد این اجرا را در فهرست بالا جا داد!

(۱۲-آبان-۸۷ ۱۰:۲۲ عصر)صبا نوشته :  درود
بزرگوار از این طرفها!
سر افراز فرمودید!

ای بابا! من که کلی اینجاها بوده‌ام و مطالب شما دوستان را می‌خوانده‌ام



واقعن که «ای ناکس ناکس
همه را به ولوله انداخته ای»

(۱۲-آبان-۸۷ ۱۰:۲۲ عصر)صبا نوشته :  باید کم کم از این موسیقی خداحافظی کرد و رفتنش را پذیرفت.

(۱۲-آبان-۸۷ ۱۰:۲۲ عصر)صبا نوشته :  ملکا ذکر تو گویم ...
داریش؟

« ملکا » ، با آواز محمدرضا شجریان

تصنیف افشاری، ساخته‌ی فرامرز پایور، بر غزل سنایی

(۱۲-آبان-۸۷ ۱۰:۲۲ عصر)صبا نوشته :  خداحافظی با سنت:
چند روز اخیر را در یکی از کشورهای تقریبا پیشرفته آسیای بودم.
اینجا هم همانگونه که بهتر از من می دانید شرایط همانند کشور ماست. در چند برنامه و جشنواره که انواع موسیقی محلی و سنتی تا موسیقی های جدید در آن اجرا می شد را از نزدیک دنبال می نمودم.
بله
سنت و موسیقی سنتی (تعریف: موسیقی که در طول سالیان متمادی همراه طی مراحل تطور و تشکیل یک تمدن تکمیل شده و هم اکنون بعنوان نماد آن تمدن محسوب می شود) تقریبا در حال فراموشی است. نسل جدید هیچ (تاکید) ارتباطی با این موسیقی برقرار نمی کند.
وقتی این لحظه ها را می بینم یاد پسرعموهای واقعا دوست داشتنی ام – ترکان قشقایی- می افتم. از آن همه سنت و فرهنگ و آیین زندگی که عظمتی بود برای خود، تقریبا هیچ نمانده و تنها چند نماد و چادر برای شو و نمایش در مراسم و جشنواره ها. این موسیقی سنتی هم گویا در این مسیر افتاده است.
شاید دوستان به این سخن من خرده بگیرند اما خواهش من این است که به "موسیقی" صرف نگاه نکنید. سمت و سوی عالم را اگر بنگرید به وضوح در می یابید که جهان پنجاه سال آتی، فضایی نخواهد بود که در تصور ما نیز بگنجد. روابط عالم با سرعت فزاینده و سرسام آوری در حال تغییر است. نسل هایی که دارند می آیند اصلا ما را نمی فهمند. تنها اشتراکات ما کم کم محدود خواهد شد به عنوان کلی ما که انسان است. به هر حال این پست هم نه از بابت اعلام تاسف و نگرانی بلکه صرفا برای بیان وضعیت و روند سیر دنیا زده می شود. به هر حال هر زمانی مقتضیات خود را دارد و اسباب لذت و فرحمندی ویژه خود. جای تاسف هم واقعا ندارد از نگاه من. دنیا همین را می خواهد


باید کم کم از این موسیقی خداحافظی کرد و رفتنش را پذیرفت.

درود بر شما صبا عزیز
یک نقل قول فکر می‌کنم از مهدی اخوان ثالث در خاطرم هست که نقل به مضمون میشه این: این روزها همه برای اینکه نشان بدهند روشنفکر و مدرن هستند موسیقی ایرانی (منظور همان موسیقی سنتی، اصیل، دستگاهی است) گوش نمی‌دهند. خوشبختانه هنوز آنقدر روشنفکر نشدم.


ــــــــــــــــــ
پ.ن
اگر صبا و پاکدل و به عنوان دو عضو اصلی این جستار هم لیستی بدهند می‌توانیم فعلا این بساط رو جمع کنیم

(۱۵-آبان-۸۷ ۰۱:۴۸ عصر)Naakas نوشته :  پ.ن
اگر صبا و پاکدل و به عنوان دو عضو اصلی این جستار هم لیستی بدهند می‌توانیم فعلا این بساط رو جمع کنیم[/color]

تو ای نازنین که جان پروری!
تاخیر منو ببخشایید. بدلیل انجام ماموریت سرم شلوغ بوده (و هست). شنبه فکر کنم از شرمندگی شما در بیام. ضمن اینکه تمام این مدت فکرم مشغول این "ولوله" جنابعالی بود. با این طول عرض موسیقی شاید تنها بتونم از سی چهل آلبوم جناب شجریان انتخاب کنم (شاید هم .... نمی دونم!)
آقا مشکله
واقعا مشکله
نمیشه!!!

.
.
.

درود،

از تصنیف « آتش دل » با آواز « همایون شجریان » سخن رفت. بد نیست این اجرای استادانه، به اشتراک گذاشته شود. البته پیش‌ترها چنین کاری صورت گرفته بود، اما نخست آنکه آن قطعه از پایگاه زدوده شده است؛ دوم، نسخه‌ای که خواهید شنید ـ برخلاف آن دیگری ـ دارای کیفیت بسیار خوبی است؛ و سوم آنکه همایون و کارهایش اینجا طرفدار زیاد دارد!






.

رفقا می دانم که این تالار جای این جنگولک بازی ها نیست، ولی گفتم از یک تم صربستانی زیبا حتما لذت می برید. بگذارید به حساب تنوع!





ببینید

----------------------------------------------
پ.ن : بخش دوم آواز (ای برادرها ...) ، ویژه برای صبا !
.